Thang máy là phương tiện vận chuyển đặc biệt, đòi hỏi mức độ an toàn tuyệt đối trong mọi tình huống vận hành. Các thiết bị an toàn đi kèm như bộ hãm, khóa cửa tầng, bộ khống chế vượt tốc… đóng vai trò then chốt trong việc ngăn ngừa sự cố và bảo vệ tính mạng người sử dụng. Do đó, kiểm soát chất lượng các thiết bị này thông qua hoạt động thử nghiệm và chứng nhận hợp quy là yêu cầu bắt buộc trong hệ thống quản lý an toàn kỹ thuật quốc gia.
Trước đây, doanh nghiệp có thể sử dụng kết quả thử nghiệm từ phòng lab nước ngoài được công nhận. Tuy nhiên, sự thay đổi chính sách mang tính bước ngoặt đã được xác lập với việc ban hành Thông tư 13/2024/TT-BLĐTBXH, trong đó bãi bỏ hoàn toàn việc thừa nhận kết quả thử nghiệm nước ngoài và bắt buộc thực hiện toàn bộ phép thử trong nước từ ngày 01/02/2025.
Nội dung bài viết
1. Thay đổi đáng chú ý trong chính sách thử nghiệm thiết bị an toàn thang máy
Ngày 05/12/2024, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội đã ban hành Thông tư số 13/2024/TT-BLĐTBXH, sửa đổi Thông tư 26/2018/TT-BLĐTBXH nhằm hoàn thiện hệ thống quản lý chất lượng đối với các sản phẩm, hàng hóa có khả năng gây mất an toàn nhóm 2, trong đó có thiết bị an toàn thang máy.
So sánh điểm mấu chốt giữa hai thông tư:
| Nội dung | Trước đây (Thông tư 26/2018/TT-BLĐTBXH) | Từ 01/02/2025 (Thông tư 13/2024/TT-BLĐTBXH) |
| Công nhận kết quả thử nghiệm nước ngoài | Được phép sử dụng nếu đến từ phòng thử nghiệm được công nhận ILAC/APLAC | Bị bãi bỏ hoàn toàn. Chỉ chấp nhận kết quả thử nghiệm nội địa |
| Đơn vị thực hiện thử nghiệm | Có thể là đơn vị nước ngoài được công nhận | Bắt buộc phải là tổ chức trong nước được chỉ định bởi Bộ |
✍ Xem thêm: Thử nghiệm giày, ủng cách điện | Các chỉ tiêu cơ bản
2. Thử nghiệm thiết bị an toàn thang máy là gì?
Thử nghiệm thiết bị an toàn thang máy là quá trình kiểm tra, đánh giá các thiết bị bảo vệ và đảm bảo sự hoạt động an toàn của thang máy trong suốt quá trình vận hành. Mục tiêu của thử nghiệm này là xác định xem các thiết bị an toàn như bộ hãm, khóa cửa tầng, bộ khống chế vượt tốc và các hệ thống khác có hoạt động đúng chức năng, bảo vệ người sử dụng khỏi các sự cố và nguy hiểm tiềm ẩn hay không.
Thử nghiệm thang máy giúp đảm bảo an toàn cho người sử dụng, tuân thủ quy định pháp luật
✍ Xem thêm: Chi phí kiểm định thang máy 2025 | 05 yếu tố ảnh hưởng đến chi phí
3. Danh mục thiết bị an toàn thang máy bắt buộc thử nghiệm
Theo Thông tư 01/2021/TT-BLĐTBXH, các thiết bị thang máy sau thuộc danh mục hàng hóa nhóm 2 – có nguy cơ cao về mất an toàn – và bắt buộc phải thử nghiệm, chứng nhận hợp quy trước khi được lưu thông trên thị trường:
- Khóa cửa tầng và khóa cửa cabin: Ngăn chặn cửa mở khi cabin chưa đến đúng tầng.
- Bộ hãm an toàn: Kích hoạt dừng cabin khẩn cấp khi vượt quá tốc độ.
- Hệ thống phanh máy dẫn động: Giữ cabin ổn định khi dừng, tránh trôi tự do.
- Bộ khống chế vượt tốc: Phát hiện khi tốc độ cabin vượt ngưỡng, truyền tín hiệu đến bộ hãm.
- Bộ giảm chấn: Hấp thụ năng lượng khi xảy ra va chạm mạnh ở hố pit.
- Van ngắt/van một chiều (thang máy thủy lực): Chưa có tổ chức trong nước được chỉ định thực hiện thử nghiệm.
✍ Xem thêm: Dịch vụ kiểm định thang máy, thang cuốn | Toàn quốc
4. Thủ tục thử nghiệm thiết bị an toàn thang máy (theo QCVN 02:2019/BLĐTBXH)
Bước 1. Chuẩn bị mẫu và hồ sơ kỹ thuật
Tổ chức, cá nhân cần thử nghiệm chuẩn bị:
- Thiết bị mẫu: là khóa cửa tầng hoặc khóa cửa cabin, mới 100%, chưa lắp đặt;
- Hồ sơ kỹ thuật: gồm bản vẽ cơ khí, sơ đồ nguyên lý, thông số kỹ thuật, hướng dẫn lắp đặt và sử dụng;
- Phiếu đăng ký thử nghiệm: theo mẫu của tổ chức thử nghiệm được chỉ định.
Bước 2. Gửi mẫu đến tổ chức thử nghiệm
- Theo Quyết định số 496/QĐ-BLĐTBXH, Vinacontrol CE hiện là tổ chức duy nhất được Bộ LĐTBXH chỉ định thực hiện thử nghiệm theo QCVN 02:2019/BLĐTBXH.
- Thiết bị cần được đóng gói đúng kỹ thuật, có nhãn nhận dạng, mã hóa mẫu để đảm bảo truy xuất nguồn gốc.
Bước 3. Thực hiện thử nghiệm kỹ thuật
Thực hiện thử nghiệm thiết bị an toàn thang máy theo theo quy định tại QCVN 02:2019/BLĐTBXH, có đối chiếu với tiêu chuẩn TCVN 6396-50:2017.
Bước 4. Phân tích và cấp báo cáo thử nghiệm
- Kết quả thử nghiệm được tổng hợp thành báo cáo kỹ thuật có giá trị pháp lý, sử dụng trong hồ sơ hợp quy.
- Nếu thiết bị không đạt, báo cáo sẽ nêu rõ nguyên nhân, chỉ tiêu không phù hợp và khuyến nghị điều chỉnh.
Việc chuyển đổi từ cơ chế thừa nhận thử nghiệm quốc tế sang kiểm định nội địa là bước đi mạnh mẽ, khẳng định định hướng quản lý chất lượng mang tính chủ động và bền vững. Thông tư 13/2024/TT-BLĐTBXH không chỉ đặt ra yêu cầu pháp lý nghiêm ngặt mà còn tạo tiền đề để Việt Nam chủ động trong giám sát an toàn kỹ thuật – đặc biệt đối với thiết bị mang tính rủi ro cao như thang máy.
Tôi là Lưu Thanh Huyền – Với hơn 2 năm kinh nghiệm chuyên sâu về dịch vụ chứng nhận, kiểm định trang thiết bị. Tôi chia sẻ đến bạn những kiến thức đáng tin cậy, giúp doanh nghiệp phát triển toàn diện, bền vững, an toàn và tạo dựng vị thế vững chắc trên thị trường.
